Kiến trúc · Thời Lê Trung Hưng
Tam quan / Nghi môn

Tam quan (Nghi môn) đền Chợ Củi là công trình kiến trúc mở đầu trang nghiêm, tọa lạc sát chân núi Ngũ Mã, hướng ra sông Lam. Cổng được thiết kế theo lối tam quan truyền thống với mái đao cong vút, lợp ngói mũi hài rêu phong, đóng vai trò dẫn dắt dòng người hành hương từ không gian thế tục bước vào cõi linh thiêng.
Tam quan (Nghi môn) của đền Chợ Củi là công trình kiến trúc mở đầu, đóng vai trò như lối dẫn dắt trang nghiêm đưa thực khách bước vào không gian tâm linh của ngôi đền cổ. Công trình sở hữu lối kiến trúc mang đậm dấu ấn thời Lê Trung Hưng và thời Nguyễn, hòa quyện tuyệt vời với cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ của vùng đất xứ Nghệ.Nghi môn được xây dựng ngay sát chân núi Ngũ Mã thuộc dãy Hồng Lĩnh, mặt hướng thẳng ra dòng sông Lam thơ mộng. Lối kiến trúc cổng tam quan truyền thống được chia làm ba lối đi: lối chính giữa rộng lớn dành cho các bậc thần linh, thánh mẫu; hai lối tả - hữu bên cạnh dành cho khách thập phương hành lễ. Hệ thống mái cổng được thiết kế theo kiểu mái đao cong vút, lợp ngói mũi hài rêu phong, tạo nên dáng vẻ thanh thoát nhưng không kém phần uy nghiêm.Điểm nhấn nghệ thuật tập trung vào họa tiết "Lưỡng long chầu nguyệt" được đắp nổi uyển chuyển ngay trên đỉnh mái trung tâm và hình tượng "Long, Ly, Quy, Phượng" tinh xảo ở các bờ dải. Hệ thống câu đối chữ Hán khắc nổi trên các cột trụ biểu ca ngợi công đức của các vị thần cùng thế đất địa linh nhân kiệt "sơn thủy hữu tình" nơi đây.